تزریق سلولهای بنیادی همراه با پی آر پی برای درمان نرمی غضروف کشکک (کندرومالاسی پاتلا) روشی کم تهاجمی و ایمن است، زیرا مواد مورد استفاده در این تزریق از بدن خودتان استخراج میشوند، بنابراین بدن آنها را پس نمیزند و واکنش منفی نشان نمیدهد. علاوه بر این، عوارض جانبی خطرناکی ندارد و بهآسانی، تنها با یک سرنگ و بدون درد غیرقابلتحمل تزریق میشود.
این روش بیشترین اثربخشی را در بیماران مبتلا به کندرومالاسی پاتلا با گرید ۳ دارد، و حتی نیاز به جراحی را در این بیماران کاهش میدهد؛ زیرا در این مرحله، غضروف هنوز قابلیت ترمیم داشته و میتوان با استفاده از این تزریق از پیشرفت آسیب جلوگیری کرد.
بااینحال لازم به ذکر است که تعداد جلسات تزریق بسته بهشدت آسیب غضروف کشکک و میزان درگیری بافتهای اطراف، مانند تاندونها و رباطها، ممکن است متفاوت باشد.
تزریق سلولهای بنیادی و پی آر پی؛ رویکردی نوین در درمان نرمی غضروف کشکک زانو
تزریق سلولهای بنیادی همراه با پی آر پی نه تنها در درمان آرتروز زانو کاربرد دارد، بلکه در بهبود و درمان نرمی غضروف کشکک زانو نیز بسیار موثر است. برای آگاهی بیشتر درباره درمانهای نوین سلولهای بنیادی برای زانو و نحوه عملکرد آن، میتوانید به مقاله سلول درمانی زانو مراجعه کنید.
سلولهای بنیادی، سلولهای اولیه و تمایز نیافتهای هستند که قابلیت تبدیل به انواع سلولهای تخصصی بدن، از جمله سلولهای غضروفی را دارند.
در این روش، این سلولها به دو طریق تهیه میشوند: یا از بدن خود بیمار استخراج میشوند (مانند مغز استخوان یا بافت چربی) و یا از سلولهای بنیادی جنینی که از بانکهای سلولی تأمین شدهاند، مورداستفاده قرار میگیرند.
از سوی دیگر، محلول پی آر پی (PRP) که در اصل پلاسمای غنی از پلاکت خون خود بیمار است، حاوی مقادیر بالایی از فاکتورهای رشد و ترمیم میباشد. این محلول پس از آمادهسازی، با سلولهای بنیادی ترکیب شده و “کوکتل درمانی” را تشکیل میدهد. ترکیب این دو ماده باعث میشود که پیارپی فاکتورهای رشد موردنیاز برای تحریک سلولهای بنیادی نابالغ را فراهم کند. بهاینترتیب، سلولهای بنیادی از این فاکتورها استفاده کرده و بهسرعت تبدیل به سلولهای غضروفی میشوند و فرایند بازسازی مفصل زانو، حتی در موارد همراه با پارگی رباط صلیبی یا مینیسک شروع میکنند..
این آمپول برای کدام مرحله از بیماری تجویز میشود؟
تزریق این آمپولهای زانودرد عموماً برای گرید ۳ از نرمی غضروف کشکک زانو توصیه میشود، جایی که بافت غضروف آسیبدیده اما هنوز سلولهای سالم باقابلیت بازسازی وجود دارند که میتوانند از پیشرفت بیماری جلوگیری کنند.
در بیماران با گرید ۴ نیز این روش میتواند در کنترل درد و التهاب مفید باشد، اما توانایی بازسازی کامل غضروف در این بیماران محدود است زیرا بافت غضروف بسیار آسیبدیده و سلولها توانایی ترمیم را ازدستدادهاند.
لازم به ذکر است که در موارد خفیفتر (گرید ۱ و ۲)، درمانهای غیرتهاجمی مانند فیزیوتراپی و دارودرمانی اغلب کافی هستند و نیازی به تزریق این سلولها نیست
چرا این تزریق بیخطر است؟
ازآنجاییکه پیارپی از خون خودتان استخراج میشود و سلولهای بنیادی نیز یا از بدن شما و یا از منابع جنینی استاندارد و کاملاً کنترلشده تأمین میشوند، این روش از بالاترین سطح ایمنی برخوردار است.
در واقع، مواد استفادهشده در این فرایند بهنوعی از خود بدن سرچشمه میگیرند و بدن را به طور طبیعی تحریک میکنند تا با فعالسازی مکانیزمهای ترمیمی خود، به بازسازی و بهبود بافت آسیبدیده بپردازد.
چرا سلولهای بنیادی و پیارپی با هم تزریق میشوند؟
از آنجا که تزریق سلولهای بنیادی به مفصل ممکن است با درد همراه باشد، این سلولها در ترکیب با پیارپی به صورت یک کوکتل تزریق میشوند تا ضمن کاهش درد، تزریق آسانتری را تجربه کنید.
همچنین، پیارپی که حاوی فاکتورهای رشد است، تأثیر سلولهای بنیادی را چندین برابر افزایش داده و فرآیند بازسازی غضروف آسیبدیده را بهطور چشمگیری تقویت میکند.
ضرورت استفاده از این روش تزریقی برای درمان نرمی غضروف کشکک
تزریق سلولهای بنیادی با پیارپی با بهبود عملکرد مفصل، وابستگی به داروهای خوراکی و جلسات طولانیمدت فیزیوتراپی را به طور قابلتوجهی کم میکند. در نتیجه، این روش نهتنها روند بهبودی را تسریع میکند، بلکه در طولانیمدت میتواند هزینههای درمانی شما را نیز به طور محسوسی کاهش دهد.
علاوه بر این، به دلیل اثربخشی بالایی که این روش بر ترمیم نرمی غضروف زانو دارد، میتواند نیاز به جراحی را در بسیاری از افراد کاهش داده یا حتی ازبین ببرد.
برتریهای این روش نسبت به سایر درمانها
این روش تزریقی، روشی کم تهاجمی است که از مواد طبیعی خود بدن استفاده میکند، بنابراین خطر حساسیت یا عوارض جانبی خطرناکی ندارد.
ازطرفی، تزریق کوکتل سلولهای بنیادی با پیارپی بافت آسیبدیده را دقیقاً در محل خود ترمیم کرده و نتایج بلندمدت و پایداری را در بیماران نشان میدهد.
آیا تزریق سلولهای بنیادی و پی آر پی برای شما مناسب است؟
اگرچه این روش درمانی از مواد طبیعی بدن شما استفاده میکند و مزایای متعددی نسبت به سایر روشهای درمانی دارد، اما تزریق سلولهای بنیادی با پی آر پی به مفصل زانو برای همهی افراد مناسب نیست و در برخی شرایط ممکن است گزینهی درمانی مناسبی نباشد.
برای بررسی اینکه این روش درمانی برای آسیب زانوی شما مناسب است یا خیر، فرم زیر را پر کنید تا شرایط شما بهطور دقیق بررسی شود.
قدمبهقدم تا درمان نرمی غضروف کشکک زانو با سلولهای بنیادی و پیارپی
مشاهدهی نتیجهی مطلوب در این روش درمانی اندکی زمان میبرد، اما برخلاف درمانهای موقتی، این روش باعث ترمیم طبیعی غضروف زانو میشود.
نتایج اولیهی درمان، از جمله کاهش درد، کاهش التهاب و راحتتر شدن حرکت زانو، معمولاً طی ۴ تا ۸ هفته پس از تزریق ظاهر میشود.
بااینحال، ترمیم کامل غضروف که به شما امکان میدهد بدون درد راه بروید، فعالیتهای روزمره را بدون محدودیت انجام دهید و فشار کمتری را روی زانو احساس کنید، معمولاً بین ۶ تا ۱۲ ماه زمان میبرد.
در این بازه ممکن است بسته بهشدت آسیب زانویتان به چندین جلسه تزریق برای ترمیم کامل غضروف نیاز داشته باشید.
بعد از تزریق چگونه از زانو مراقبت کنیم؟
پس از اتمام جلسهی تزریق، نیازی به بستریشدن نیست و میتوانید بلافاصله به خانه بازگردید، اما رعایت توصیههای پزشک برای دستیابی به نتیجهی بهتر کاملاً ضروری است.
در هفتههای اول، بهتر است بیشتر استراحت کنید و خیلی تحرک نداشته باشید تا روند بهبودی زانوی شما تسریع شود. علاوه بر این، تا مدتزمان مشخصی باید از انجام فعالیتهای سنگین مانند پیادهروی یا ورزشکردن خودداری کنید تا از فشار غیرضروری روی غضروف در حال ترمیم جلوگیری شود.
همچنین، تمرینات توانبخشی و جلسات فیزیوتراپی توصیهشده توسط پزشک را طبق برنامه در کلینیک تخصصی دنبال کنید، زیرا این اقدامات فرایند بازسازی مفصل را تقویت کرده و به بهبود عملکرد زانو کمک میکنند.
در کنار مراقبتهای حرکتی، تغذیه مناسب نیز نقش مهمی در روند ترمیم دارد. مصرف مواد غذایی سرشار از پروتئین، ویتامین C و D، کلاژن و امگا ۳ مانند ماهی، تخممرغ، مرکبات، سبزیجات، مغزیجات و سوپهای حاوی آب قلم و استخوان میتواند تولید سلولهای جدید را تحریک کرده و فرایند بازسازی غضروف را تسریع کند.
برخی بیماران همزمان با رعایت رژیم، از قرص غضروف ساز زانو برای تقویت مفصل استفاده میکنند، اما باید توجه داشت که این قرصها بیشتر نقش کمکی دارند و جایگزین درمانهای ترمیمی عمیق مانند تزریق سلولهای بنیادی و پیارپی نمیشوند.
عوارض احتمالی تزریق سلولهای بنیادی با پی آر پی به زانو
این تزریق بهطورکلی یک روش ایمن محسوب میشود. بااینحال، برخی افراد ممکن است پس از تزریق، علائم خفیف و گذرایی را تجربه کنند که معمولاً بیخطر بوده و ناشی از واکنش طبیعی بدن به روند ترمیم است.
این علائم شامل تورم خفیف، قرمزی، احساس گرما در محل تزریق و درد موقتی است که به دلیل فعالشدن سیستم ایمنی و ایجاد التهاب برای شروع فرایند بازسازی و تولید سلولهای غضروفی جدید رخ میدهد. خوشبختانه، این واکنشها کاملاً طبیعی و موقتی هستند و معمولاً طی چند روز تا یک هفته بهتدریج برطرف میشوند، بنابراین جای هیچ نگرانی وجود ندارد.
اگر علائم خفیفی که پیشتر توضیح داده شد، بیش از یک هفته ادامه داشت یا شدت آن بهمرور افزایش یافت، لازم است این موضوع را با پزشک خود در میان بگذارید.
همچنین، درصورتیکه علائم غیرعادی مانند درد شدید و مداوم، تب بالا، التهاب گسترده، ترشح غیرطبیعی از محل تزریق یا بیحسی غیرعادی در زانو را تجربه میکنید، باید بلافاصله با پزشک خود تماس بگیرید.
این نشانهها میتوانند بیانگر واکنش نامطلوب بدن به درمان یا عفونت باشند که نیاز به بررسی و اقدامات درمانی فوری دارند.
چقدر باید برای این تزریق هزینه کنم؟
در کلینیک درد دکتر گوهری، هزینهی هر جلسه تزریق سلولهای بنیادی و پی آر پی برای درمان کندرومالاسی پاتلا در سال ۱۴۰۳، درصورتیکه آسیب تنها محدود به غضروف کشکک باشد، حدود ۱۳ میلیون تومان است. اگر بافتهای اطراف مانند تاندونها نیز درگیر شده باشند، هزینهی این تزریق بسته بهشدت آسیب متغیر خواهد بود.
هدف ما در این کلینیک، ارائهی درمانی مؤثر و مقرونبهصرفه برای بازسازی غضروف، کاهش درد و بهبود عملکرد زانوی شما است.
سؤالات متداول
آیا کندرومالاسی پاتلا میتواند منجر به تغییر شکل دائمی زانو شود؟
در موارد پیشرفتهی این بیماری، تحلیل غضروفی شدید باعث بیثباتی کشکک، تغییر در محور حرکتی زانو و حتی تغییر شکل دائمی مفصل میشود. این اتفاق معمولاً در صورت عدم درمان در مراحل اولیه و ادامهی فشار غیرطبیعی بر زانو رخ میدهد.
آیا تاثیر این روش درمانی در افراد جوان با افراد مسن متفاوت است؟
بله، در افراد جوانتر، پی آر پی استخراج شده دارای کیفیت بالاتری بوده و قدرت بازسازی غضروف به همین دلیل بیشتر است، درحالیکه در افراد مسن، کاهش فاکتورهای رشد و کیفیت پایینتر پیارپی باعث کاهش اثربخشی میشود. علاوه بر این، بیماریهای همراه مانند آرتروز یا دیابت میتوانند روند ترمیم را در سنین بالا کندتر کنند.
تفاوت تزریق سلولهای بنیادی و پی آر پی با روشهای تزریقی دیگر مانند ژلهای مفصلی چیست؟
پیارپی و سلولهای بنیادی، بازسازی غضروف را تحریک میکنند، درحالیکه ژلهای مفصلی مانند اسید هیالورونیک، فقط نقش روانکننده و کاهشدهندهی اصطکاک بین مفاصل را برعهده دارند. اثر ژلها موقتی است، اما سلولهای بنیادی میتوانند بافت غضروف را تا حد زیادی بازسازی کرده و التهاب را کاهش دهند.
آیا تغییرات هورمونی (مانند بارداری یا یائسگی) میتواند بر شدت بروز این بیماری تأثیر بگذارد؟
بله، تغییرات هورمونی میتوانند بر سلامت مفاصل تأثیر بگذارند. کاهش استروژن در دوران یائسگی باعث ضعیفشدن بافتهای مفصلی و افزایش خطر تخریب غضروف میشود. همچنین، در دوران بارداری، افزایش وزن و تغییر در نحوه راهرفتن، فشار بیشتری به زانو وارد میکند.
چه شرایطی باعث میشود که بیمار بهجای روشهای غیرتهاجمی، به جراحی زانو نیاز داشته باشد؟
در موارد پیشرفتهی این بیماری (گرید ۴) که غضروف تقریباً از بین رفته و فرد با درد شدید، محدودیت حرکتی یا قفلشدن مفصل مواجه است، جراحی ضروری خواهد بود. روشهایی مانند میکروفراکچر، پیوند غضروف یا تعویض مفصل برای این بیماران توصیه میشوند. بااینحال، تزریق سلولهای بنیادی و پی آر پی میتواند بهعنوان یک روش کمتهاجمی، درد را کاهش داده و عملکرد زانو را بهبود دهد و گاهی نیاز به تعویض مفصل را به تعویق اندازد یا تا حدی کاهش دهد.
تزریق سلولهای بنیادی و پی آر پی تا چه اندازه برای بیماران مبتلا به کندرومالاسی پاتلا در گرید ۴ مؤثر است؟
در بیماران مبتلا به گرید ۴ کندرومالاسی پاتلا، این تزریق بیشتر برای کاهش التهاب و درد مفصل مؤثر است، اما نمیتواند غضروف از بین رفته را به طور کامل بازسازی کند. در این شرایط، ترکیب این درمان با سایر روشهای درمانی؛ مانند پیوند غضروف میتواند اثر کند.
آیا کندرومالاسی پاتلا میتواند باعث انتشار درد به سایر نواحی پا مانند ران یا مچ پا شود؟
بله، در بیماران مبتلا به کندرومالاسی پاتلا، درد میتواند به ران و ساق پا گسترش یابد، چون الگوی حرکتی نادرست و التهاب مداوم روی عضلات و مفاصل تأثیر میگذارد. ضعف یا کشیدگی زیاد در عضلات ران و همسترینگ نیز این فشار را به سایر بخشهای پا منتقل میکند. در موارد شدید، حتی مچ پا نیز ممکن است تحتتأثیر قرار بگیرد.
پس از تزریق سلولهای بنیادی، چه ورزشهایی را نباید انجام داد؟
دویدن روی سطوح سخت، پرشهای مکرر، وزنهبرداری سنگین و اسکات به دلیل ایجاد فشار زیاد روی زانو، میتوانند روند بهبودی را به تأخیر بیندازند. بهتر است تمرینات سبکتری مانند شنا، دوچرخهسواری سبک و تمرینات کششی را در این زمان جایگزین کنید.
آیا پس از درمان، فرد میتواند همانند گذشته به فعالیتهای ورزشی خود بازگردد؟
در صورت ترمیم موفق غضروف و رعایت دوره توانبخشی (۶ تا ۱۲ ماه)، بیمار میتواند فعالیتهای ورزشی خود را از سر بگیرد. بااینحال، فعالیتهای پرتحرک باید تحتنظر پزشک و بهتدریج آغاز شوند.
آیا کندرومالاسی پاتلا در بیمارانی که ورزش حرفهای انجام میدهند، به نام دیگری شناخته میشود؟
بله، این بیماری در میان ورزشکاران اغلب با نام “سندرم زانوی دونده (Runner’s Knee)” شناخته میشود. البته این نام به سندروم درد پاتلوفمورال (PFPS) نیز اطلاق میشود، زیرا این عارضه در افراد فعال و ورزشکاران بسیار شایع است.
اگر این روش نتواند غضروف را ترمیم کند، چه روشهای جایگزینی پیشنهاد میشوند؟
در این شرایط، تزریق هیالورونیک اسید، اوزون تراپی، داروهای بیولوژیکی (مانند فاکتورهای رشد) یا روشهای تهاجمی مانند جراحی پیوند غضروف و میکروفراکچر ممکن است توصیه شوند. انتخاب روش بستگی به میزان آسیب و شرایط بالینی شما دارد.
آیا این روش برای بیمارانی که قبلاً جراحی زانو داشتهاند نیز مؤثر است؟
بله، در بیمارانی که جراحیهایی مانند آرتروسکوپی، میکروفراکچر یا پیوند غضروف انجام دادهاند، این روش میتواند به کاهش التهاب و تسریع روند بازسازی بافتی کمک کند. اما در افرادی که تعویض کامل مفصل داشتهاند، کارایی ندارد.
آیا ممکن است غضروف ترمیمشده بعد از مدتی دوباره آسیب ببیند؟
بله، اگر عوامل خطر مانند وزن بالا، ضعف عضلانی یا الگوی حرکتی نادرست اصلاح نشوند، غضروف ترمیمشده نیز ممکن است مجدداً تخریب شود. ورزشهای مناسب و کنترل التهاب برای حفظ نتایج درمان ضروری است.
اگر این روش برای بیمار مؤثر نباشد، چه مدت باید صبر کرد تا روش درمانی جایگزین شروع شود؟
معمولاً ۳ تا ۶ ماه پس از تزریق، اگر بهبودی قابلتوجهی مشاهده نشود، پزشک ممکن است تزریق مجدد یا گزینههای جایگزین مانند تزریق هیالورونیک اسید یا جراحی را پیشنهاد دهد.
آیا بعد از تزریق، نیاز به انجام آزمایشات یا تصویربرداریهای دورهای وجود دارد؟
بله، پزشک ممکن است برای ارزیابی روند بازسازی غضروف، MRI یا سونوگرافی دورهای را تجویز کند. این کار به تصمیمگیری دربارهی ادامه درمان کمک میکند.
آیا تزریق سلولهای بنیادی میتواند همراه با سایر روشهای درمانی؛ مانند هیالورونیک اسید یا اوزون تراپی انجام شود؟
بله، ترکیب سلولهای بنیادی با روشهایی مانند تزریق هیالورونیک اسید یا اوزون تراپی میتواند تأثیر بیشتری بر کاهش التهاب و بهبود عملکرد مفصل داشته باشد. پزشک بر اساس شرایط شما، بهترین ترکیب درمانی را انتخاب میکند.